Lisboa

Lisboa là vùng rượu chạy dọc bờ Đại Tây Dương ở miền trung Bồ Đào Nha, quanh và phía bắc thủ đô cùng tên. Trước đây vùng này mang tên Estremadura, và tên cũ vẫn còn xuất hiện trên một số nhãn hoặc sách cũ.

Đây là vùng đông dân, gần thủ đô, và có mật độ vườn nho dày — nhưng ít được nhắc tới ngoài Bồ Đào Nha hơn hẳn so với Douro hay Alentejo.

Đọc nhãn rượu Bồ Đào Nha

Trước khi nói về vùng, cần nắm hệ ba bậc của nước này, vì nó quyết định nghĩa của dòng chữ trên nhãn:

• DOC — Denominação de Origem Controlada, bậc cao nhất. Vùng được khoanh chính xác, quy định chặt về giống nho và cách làm. Tương đương AOC của Pháp.
• Vinho Regional — bậc vùng rộng, quy định lỏng hơn nhiều, cho phép nhà làm rượu tự do chọn giống và cách pha. Tương đương IGP.
• Vinho — bậc rượu bàn ăn, nhãn chỉ ghi nhà sản xuất và nước.

Chữ "Lisboa" trên nhãn thường ở bậc Vinho Regional — nghĩa là nho lấy từ khắp vùng và nhà làm rượu được tự do pha. Như ở mọi nơi, bậc thấp hơn không đồng nghĩa rượu kém: rất nhiều chai đáng tiền của Bồ Đào Nha nằm ở bậc này, đơn giản vì người làm muốn pha giống theo ý mình.

Những DOC nhỏ nằm bên trong

Bên trong vùng Lisboa có một loạt DOC nhỏ, mỗi cái một tính cách: Bucelas, Colares, Carcavelos, Alenquer, Óbidos, Torres Vedras và Arruda.

Ba cái tên đầu là những vùng cổ, diện tích rất nhỏ và sản lượng ít, nên chai của chúng hiếm gặp ngoài Bồ Đào Nha. Bucelas gắn liền với giống trắng Arinto — giống này còn hay được gọi đầy đủ là Arinto de Bucelas, tên vùng dính luôn vào tên nho.

Gió biển và giống nho bản địa

Điểm chung của cả vùng là Đại Tây Dương ở ngay bên cạnh. Gió biển và sương mù giữ nhiệt độ xuống, và điều đó thấy rõ trong ly: rượu Lisboa thường tươi hơn, độ chua cao hơn và nhẹ hơn rượu từ các vùng nội địa nóng của Bồ Đào Nha.

Các giống hay gặp:

• Touriga Nacional — giống đỏ được coi là giống quý nhất Bồ Đào Nha, cũng là giống trụ cột của rượu Porto. Cho màu đậm, mùi hoa violet, quả đen, tannin chắc.
• Aragonez — chính là Tempranillo của Tây Ban Nha, đổi tên khi sang Bồ Đào Nha.
• Alicante Bouschet — giống hiếm có phần ruột quả cũng đỏ, chứ không chỉ đỏ ở vỏ. Vì thế nó cho màu rất đậm.
• Arinto — giống trắng giữ được độ chua ngay cả ở xứ nóng, nên rất được chuộng để pha.
• Fernão Pires — giống trắng thơm, mùi hoa và cam quýt, cho chai dễ uống ngay.

Đây là chỗ mạnh của rượu Bồ Đào Nha nói chung: nước này giữ được một danh sách giống bản địa rất dài, gần như không nơi nào khác trồng. Mua một chai Bồ Đào Nha là mua thứ không có bản sao.

Kho đang có gì

Năm chai, trong đó có một bộ ba đủ màu từ cùng một nhà.

Encostas d'Alqueva có ba chai dòng Encostas de Lisboa: bản Tinto (đỏ), Branco (trắng) và Rosé. Ba chai cùng nhà, cùng vùng, ba màu — tiện cho một bàn ăn nhiều món hoặc để thử vùng này một lượt.

Coragem Touriga Nacional là chai đơn giống, cách nhanh nhất để biết giống quý nhất của Bồ Đào Nha có vị gì.

Porta 6 Reserva — dòng Porta 6 nổi tiếng nhờ nhãn vẽ tay kiểu tranh tường Lisbon; bản Reserva là bậc trên trong dòng này.

Rót và chọn chai

• Đỏ — 16 đến 18 độ C, rót ra bình 30 phút với chai Reserva.
• Trắng và rosé — 8 đến 10 độ C.
• Ăn với gì — cá nướng, hải sản, thịt heo quay, món kho. Rượu trắng Bồ Đào Nha có độ chua cao nên hợp mâm cơm Việt.
• Lần đầu uống Bồ Đào Nha — chai Touriga Nacional. Nó khác hẳn các giống Pháp quen thuộc, và đó chính là lý do nên thử.
• Bàn nhiều người — bộ ba Encostas de Lisboa, mỗi màu một chai.
• Mua theo giá trị — Bồ Đào Nha là một trong những nước cho tỉ lệ chất lượng trên giá tốt nhất châu Âu, vì tên tuổi vùng chưa được thị trường định giá cao như Pháp hay Ý.