Sicilia

Sicilia là hòn đảo lớn nhất Địa Trung Hải, nằm ngoài mũi giày của bán đảo Ý. Về mặt hành chính rượu vang, đây là một phần của Nam Ý, nhưng cách làm rượu ở đây khác hẳn phần đất liền — đủ khác để đáng xem như một thế giới riêng.

Trong khoảng ba chục năm gần đây, đảo này đi từ chỗ chuyên bán rượu đổ thùng cho miền bắc sang chỗ làm ra một số chai đáng chú ý nhất của cả nước.

Nero d'Avola — giống nho của đảo

Tên nghĩa là "màu đen của Avola", lấy theo thị trấn Avola ở đông nam đảo, nơi nhà vườn tuyển chọn giống này từ vài trăm năm trước. Đây là giống đỏ quan trọng nhất Sicilia.

Trong ly: màu đỏ ruby tới đỏ anh đào, mùi quả mọng đen và mâm xôi, thân rượu đầy và ấm, độ chua vừa phải, tannin ngọt. Giới rượu hay so nó với Shiraz của Tân thế giới — cùng kiểu tròn, chín, có nét tiêu và mận. Đó là lý do người quen uống rượu Úc hoặc Chile thường thích Nero d'Avola ngay từ ly đầu.

Giống này ưa khí hậu nóng và tương đối khô, nên vùng phía nam đảo quanh Noto và Pachino cho chất lượng cao nhất.

Vang núi lửa Etna

Ở sườn đông bắc đảo là núi lửa Etna, và đây là vùng làm rượu độc đáo nhất Sicilia.

• Etna DOC được công nhận năm 1968 — tên gọi DOC đầu tiên của Sicilia và thuộc hàng lâu đời nhất nước Ý.
• Độ cao vườn nho từ 450 tới 1.100 mét. Ở độ cao ấy, đêm lạnh và chênh lệch nhiệt độ lớn, nên rượu giữ được độ chua cao ngay giữa một hòn đảo nóng.
• Đất là dung nham phân rã qua nhiều đợt phun trào, lẫn tro và cát núi lửa — rất giàu khoáng.
• Giống nho — đỏ dùng Nerello Mascalese làm chính, thêm Nerello Cappuccio; trắng dùng Carricante. Khu Milo ở độ cao 900–1.100 mét được dành riêng cho bản Carricante Bianco Superiore.

Rượu đỏ Etna nhạt màu, thanh, nhiều nét khoáng và thảo mộc — gần với vang đồi núi hơn là vang miền nam. Ai quen uống Nebbiolo hoặc Pinot Noir thường thấy nó quen tay.

Các giống bản địa khác

• Grillo — giống trắng, độ chua tốt, mùi chanh và thảo mộc. Vốn là giống làm rượu Marsala, nay được dùng nhiều cho vang trắng khô.
• Grecanico — giống trắng cổ, cho rượu tươi và nhẹ.
• Catarratto và Inzolia — hai giống trắng phổ biến khác của đảo.
• Frappato — giống đỏ nhẹ, thơm, thường pha với Nero d'Avola.

Sicilia cũng là quê của Marsala, rượu cường hoá làm ở phía tây đảo — loại rượu từng nổi tiếng khắp thế giới và nay chủ yếu được biết đến trong bếp.

Kho đang có gì

Nero d'Avola có mặt trong phần lớn số chai: bản thuần của Feudi del Pisciotto, bản pha với Syrah của Conte di Campiano, cùng Tinchitè của Feudo Arancio.

Từ Tenuta Rapitalà có hai chai Conte Hugues và Hugonis. Từ Stemmari có Passiata và một chai Rosé. Ngoài ra có Laguna di Corte Viola của Cortebianco.

Về trắng, giống bản địa Grillo và Grecanico có mặt bên cạnh Chardonnay.

Toàn bộ số chai hiện có đều mang tên gọi Terre Siciliane — bậc IGT rộng của đảo. Trang đó giải thích vì sao rất nhiều chai Sicilia dùng bậc này thay vì DOC.

Rót một chai Sicilia

• Đỏ — 16 đến 18 độ C, rót ra bình 30 phút. Nero d'Avola không cần chờ lâu.
• Trắng và rosé — 8 đến 10 độ C.
• Ăn với gì — Nero d'Avola hợp thịt nướng, cà tím, mì sốt đậm, xúc xích; Grillo hợp hải sản, mực nướng, gỏi; rosé hợp gần như mọi món khai vị.
• Để dành — phần lớn chai tầm này uống trong ba tới năm năm.

Chọn chai nào

• Quen uống Shiraz Úc hoặc Chile — Nero d'Avola là bước chuyển tự nhiên nhất sang vang Ý.
• Bữa nướng đông người — chai đỏ Sicilia tầm phổ thông. Đây là vùng có mặt bằng giá dễ chịu.
• Trời nóng, món nhẹ — Grillo hoặc rosé, ướp lạnh kỹ.
• Muốn thử thứ lạ — vang Etna, nếu tìm được. Nó không giống bất cứ chai vang miền nam nào khác.